سرطان سینه زمانی ایجاد می‌شود که برخی سلول‌های بافت پستان به‌صورت غیرطبیعی و کنترل‌نشده رشد کنند. وجود توده تنها نشانه این بیماری نیست و تغییرات پوستی، فرورفتگی نوک پستان، ترشح غیرعادی یا تورم غدد زیر بغل نیز نیاز به بررسی دارند پس تشخیص زودهنگام و انتخاب درمان متناسب با نوع تومور، نقش مهمی در کنترل بیماری دارد. در صورت مشاهده تغییرات جدید یا ماندگار در پستان، مراجعه به دکتر مهتاب بنیادی جراح سینه و انجام بررسی‌های تخصصی اهمیت زیادی دارد.
سرطان سینه از کجا شروع می‌شود؟
بافت پستان از لوبول‌ها، مجاری شیری، بافت چربی و بافت همبند تشکیل شده است. بیشتر سرطان‌های سینه از سلول‌های مجاری شیری یا لوبول‌ها آغاز می‌شوند. برخی تومورها در محل اولیه خود باقی می‌مانند، در حالی که بعضی دیگر به بافت‌های اطراف نفوذ کرده و در صورت پیشرفت بیماری، به بخش‌های دیگر بدن نیز گسترش پیدا می‌کنند.
آیا تغییرات پستان شما نیاز به بررسی دارد؟
برای راهنمایی بیشتر با پزشک در ارتباط باشید.
سرطان غیرتهاجمی و تهاجمی چه تفاوتی دارند؟
سرطان غیرتهاجمی و تهاجمی از نظر محل رشد، نحوه گسترش و میزان درگیری بافت‌های اطراف تفاوت دارند از همین رو شناخت این تفاوت‌ها به درک بهتر مرحله بیماری و انتخاب مسیر درمان کمک می‌کند.
|
مورد مقایسه |
سرطان غیرتهاجمی |
سرطان تهاجمی |
|
محل رشد |
در محل اولیه و لایه‌ای که سرطان از آن شروع شده باقی می‌ماند. |
از بافت اولیه عبور کرده و به بافت‌های اطراف نفوذ می‌کند. |
|
گسترش به بافت‌های اطراف |
به بافت‌های مجاور نفوذ نکرده است. |
توانایی نفوذ به بافت‌های اطراف را دارد. |
|
احتمال انتشار به نقاط دیگر بدن |
معمولا در این مرحله به سایر قسمت‌های بدن گسترش پیدا نکرده است. |
در صورت پیشرفت بیماری، احتمال انتشار به غدد لنفاوی یا اندام‌های دیگر وجود دارد. |
|
درمان |
بسته به نوع و محل سرطان، درمان موضعی مانند جراحی یا سایر روش‌های مناسب بررسی می‌شود. |
درمان بر اساس نوع و مرحله سرطان انتخاب می‌شود و می‌تواند شامل جراحی، پرتودرمانی، دارودرمانی یا ترکیبی از آن‌ها باشد. |
آیا مردان هم به سرطان پستان مبتلا می‌شوند؟
بله، سرطان پستان در مردان هم رخ می‌دهد هرچند شیوع آن بسیار کمتر از زنان است پس در صورت مشاهده علائمی مثل وجود توده زیر نوک پستان، ترشح خونی، زخم پوستی یا تغییر شکل نوک پستان در مردان نیز باید توسط پزشک ارزیابی شود و تاخیر در مراجعه می‌تواند تشخیص را دشوارتر کند.
علائم سرطان سینه که نباید نادیده گرفته شوند!
سرطان پستان در مراحل اولیه گاهی هیچ علامت مشخصی ندارد و در ماموگرافی دیده می‌شود با این حال هر تغییر جدید، یک‌طرفه یا رو به پیشرفت در پستان و زیر بغل باید جدی گرفته شود. از مهم‌ترین علائم عبارتند از:
- توده
جدید در پستان، زیر بغل یا نزدیک ترقوه - تغییر
اندازه، شکل یا تقارن طبیعی پستان - فرورفتگی،
ضخیم‌شدن یا حالت پوست پرتقالی روی پوست پستان - قرمزی،
پوسته‌ریزی، زخم یا خارش ماندگار نوک پستان - برگشتن
نوک پستان به داخل یا تغییر ناگهانی در جهت آن - ترشح
خودبه‌خودی، به‌ویژه ترشح خونی یا شفاف از یک پستان - تورم
بخشی یا تمام پستان بدون علت مشخص
برای دریافت راهنمایی تخصصی از دکتر مهتاب بنیادی اطلاعات خود را در فرم زیر وارد کنید.
چه عواملی خطر ابتلا به سرطان سینه را افزایش می‌دهد؟
سرطان سینه زمانی ایجاد می‌شود که برخی سلول‌های بافت پستان دچار تغییرات غیرطبیعی شده و شروع به رشد و تکثیر کنترل‌نشده می‌کنند. علت دقیق این تغییرات همیشه مشخص نیست اما مجموعه‌ای از عوامل ژنتیکی، هورمونی، افزایش سن و سبک زندگی می‌توانند احتمال ابتلا به بیماری را افزایش دهند.
سابقه خانوادگی و عوامل ژنتیکی
داشتن سابقه سرطان سینه در بستگان نزدیک، به‌ویژه مادر، خواهر یا دختر، می‌تواند احتمال ابتلا را افزایش دهد همچنین برخی تغییرات ارثی در ژن‌هایی مانند BRCA1 و BRCA2 نیز با افزایش خطر سرطان پستان ارتباط دارند البته داشتن سابقه خانوادگی به این معنا نیست که فرد حتما به سرطان مبتلا خواهد شد.
افزایش سن
احتمال ابتلا به سرطان سینه با افزایش سن بیشتر می‌شود و بخش قابل‌توجهی از موارد بیماری در سنین بالاتر تشخیص داده می‌شوند. با گذشت زمان احتمال ایجاد و تجمع تغییرات سلولی نیز افزایش پیدا می‌کند به همین دلیل توجه به غربالگری متناسب با سن و شرایط فرد اهمیت دارد.
عوامل هورمونی
قرار گرفتن طولانی‌تر بافت پستان در معرض برخی هورمون‌ها، به‌خصوص استروژن، می‌تواند با افزایش خطر ابتلا به سرطان سینه همراه باشد. شروع قاعدگی در سن پایین یا یائسگی در سن بالاتر از عواملی هستند که مدت مواجهه بدن با هورمون‌ها را افزایش می‌دهند البته تاثیر این عوامل در هر فرد می‌تواند متفاوت باشد.
اضافه‌وزن و چاقی
اضافه‌وزن و چاقی، به‌ویژه پس از یائسگی با افزایش خطر ابتلا به سرطان سینه ارتباط دارد. بافت چربی می‌تواند در میزان هورمون‌های بدن نقش داشته باشد و تغییرات متابولیک مرتبط با چاقی نیز ممکن است در افزایش خطر موثر باشند از همین رو حفظ وزن متعادل یکی از اقدامات مفید برای سلامت عمومی بدن است.
مصرف الکل
مصرف نوشیدنی‌های الکلی با افزایش خطر سرطان سینه مرتبط شناخته شده است و این خطر با میزان مصرف افزایش پیدا می‌کند توجه داشته باشید که الکل می‌تواند بر سطح برخی هورمون‌ها و فرایندهای سلولی اثر بگذارد به همین دلیل محدود کردن یا پرهیز از مصرف آن می‌تواند به کاهش یکی از عوامل خطر قابل اصلاح کمک کند.
کم‌تحرکی
فعالیت بدنی منظم با کاهش خطر ابتلا به سرطان سینه ارتباط دارد در حالی که سبک زندگی کم‌تحرک می‌تواند یکی از عوامل موثر بر افزایش خطر باشد از همین رو ورزش به کنترل وزن، تنظیم برخی هورمون‌ها و بهبود سلامت عمومی کمک می‌کند بنابراین داشتن فعالیت بدنی منظم بخشی از سبک زندگی سالم محسوب می‌شود.
سابقه برخی بیماری‌ها یا تغییرات بافت پستان
برخی تغییرات غیرطبیعی در بافت پستان به‌خصوص ضایعاتی که در بررسی نمونه بافتی با افزایش رشد سلولی همراه هستند، می‌توانند احتمال ابتلا به سرطان سینه را افزایش دهند. در چنین شرایطی، برنامه پیگیری و غربالگری باید براساس نظر پزشک تنظیم شود.
تشخیص سرطان سینه چگونه انجام می‌شود؟
تشخیص سرطان سینه با بررسی علائم، معاینه پستان و انجام آزمایش‌ها و تصویربرداری‌های تخصصی انجام می‌شود و پزشک هم بر اساس سن، علائم، سابقه خانوادگی و یافته‌های معاینه، مناسب‌ترین روش‌های تشخیصی را انتخاب می‌کند.
- پزشک
با بررسی بافت پستان و ناحیه زیر بغل، وجود توده، تغییرات پوستی، فرورفتگی یا سایر
نشانه‌های غیرطبیعی را ارزیابی می‌کند. - ماموگرافی
با استفاده از اشعه ایکس، تصاویری از بافت پستان ایجاد می‌کند و برای شناسایی توده‌ها
یا تغییرات غیرطبیعی کاربرد دارد. - سونوگرافی
به بررسی دقیق‌تر بافت پستان و تشخیص ماهیت برخی توده‌ها کمک می‌کند و در کنار
ماموگرافی کاربرد دارد. - MRI
پستان با ایجاد تصاویر دقیق از بافت پستان، در برخی افراد برای بررسی ضایعات مشکوک
یا ارزیابی گستردگی بیماری مورد استفاده قرار می‌گیرد. - در
صورت وجود یافته مشکوک از بافت پستان نمونه‌برداری می‌شود و نمونه در آزمایشگاه از
نظر وجود سلول‌های سرطانی بررسی می‌شود.
نکته: بیوپسی روش قطعی برای تایید تشخیص سرطان سینه است.
مراقبت‌های پیش از درمان سرطان سینه
مسیر درمان فقط به دریافت دارو، جراحی یا پرتودرمانی محدود نمی‌شود پس آمادگی جسمی و روانی، تغذیه مناسب، کنترل عوارض و پیگیری منظم در کیفیت زندگی و تکمیل برنامه درمان اثر دارند از همین رو اعضای خانواده نیز با شناخت علائم هشدار و نیازهای بیمار، می‌توانند حمایت موثرتری ارائه دهند.
چک‌لیست کاربردی پیش از شروع درمان
- گزارش پاتولوژی، تصویربرداری‌ها و فهرست داروهای مصرفی را همراه داشته باشید.
- درباره هدف هر درمان، مدت تقریبی، عوارض شایع و علائم نیازمند تماس فوری سوال کنید.
- اگر قصد بارداری در آینده دارید، پیش از شروع بعضی درمان‌ها درباره حفظ باروری
مشاوره بگیرید. - بیماری‌های زمینه‌ای، حساسیت دارویی و مکمل‌ها یا فرآورده‌های گیاهی مصرفی را اطلاع دهید.
- برای رفت‌وآمد، حمایت در خانه و زمان‌های استراحت در طول درمان برنامه‌ریزی واقع‌بینانه
داشته باشید.
درمان سرطان سینه بر چه اساسی انتخاب می‌شود؟
درمان سرطان سینه شخصی‌سازی‌شده است و به نوع تومور، مرحله، گیرنده‌های زیستی، سن، بیماری‌های زمینه‌ای، وضعیت یائسگی و ترجیح آگاهانه بیمار بستگی دارد. توجه داشته باشید که درمان ممکن است با جراحی شروع شود یا ابتدا درمان دارویی انجام گیرد تا اندازه تومور کاهش پیدا کند. در بسیاری از موارد هم ترکیبی از چند روش بهترین نتیجه را ایجاد می‌کند.
جراحی پستان و غدد لنفاوی
جراحی می‌تواند شامل برداشتن تومور با حفظ پستان یا برداشتن کامل پستان باشد که انتخاب میان این روش‌ها به اندازه و محل تومور، نسبت تومور به حجم پستان، تعداد کانون‌ها، شرایط ژنتیکی و نظر بیمار وابسته است همچنین بازسازی پستان هم در برخی افراد هم‌زمان با جراحی یا در زمان دیگری قابل طرح است.
نکته: ارزیابی غدد لنفاوی زیر بغل نیز بخش مهمی از درمان جراحی است. در بسیاری از بیماران هم نمونه‌برداری از غده نگهبان انجام می‌شود تا از برداشت غیرضروری غدد و عوارضی مانند لنف‌ادم تا حد امکان جلوگیری شود.
پرتودرمانی
پرتودرمانی با اشعه دقیق، سلول‌های سرطانی باقی‌مانده احتمالی در پستان، دیواره قفسه سینه یا نواحی غدد لنفاوی را هدف قرار می‌دهد. پس از جراحی حفظ پستان، پرتودرمانی در بسیاری از بیماران بخش مهمی از درمان است و نیاز به آن پس از برداشتن کامل پستان به ویژگی‌های پاتولوژی و خطر بازگشت موضعی بستگی دارد.
توجه داشته باشید که برنامه پرتودرمانی باید با توجه به پرونده هر بیمار طراحی شود. دکتر مهتاب بنیادی جراح سینه می‌تواند در ارزیابی نیاز به پرتودرمانی، انتخاب ناحیه درمان و توضیح عوارض احتمالی بر اساس یافته‌های جراحی و پاتولوژی نقش داشته باشد.
شیمی‌درمانی
شیمی‌درمانی برای برخی انواع و مراحل بیماری، پیش از جراحی یا پس از آن تجویز می‌شود درمان هدفمند در تومورهایی با ویژگی‌های مشخص، مانند HER2 مثبت، کاربرد دارد. ایمنی‌درمانی نیز فقط در برخی شرایط و انواع زیستی منتخب مطرح است و برای همه بیماران تجویز نمی‌شود.
هورمون‌درمانی
اگر تومور گیرنده هورمونی مثبت داشته باشد، داروهای هورمون‌درمانی می‌توانند خطر بازگشت بیماری را کاهش دهند. نوع دارو و مدت مصرف به وضعیت یائسگی، خطر عود، درمان‌های قبلی و تحمل عوارض بستگی دارد و قطع خودسرانه دارو به دلیل گرگرفتگی، درد مفصل یا تغییرات خلقی مناسب نیست و باید درباره کنترل عوارض با پزشک صحبت شود.
درمان سرطان سینه برای هر بیمار با توجه به نوع تومور، مرحله بیماری و شرایط جسمی او برنامه‌ریزی می‌شود، بنابراین بررسی دقیق وضعیت بیمار پیش از انتخاب مسیر درمان اهمیت زیادی دارد. دکتر مهتاب بنیادی با ارزیابی نتایج معاینات، تصویربرداری و آزمایش‌های تخصصی، شرایط بیمار را بررسی کرده و گزینه‌های درمانی متناسب با وضعیت او را توضیح می‌دهد.
مشاوره با دکتر مهتاب بنیادی برای درمان سرطان سینه
افرادی که به دنبال دریافت نظر تخصصی درباره روند درمان سرطان سینه هستند می‌توانند برای مشاوره به ایشان مراجعه کنند، دکتر مهتاب بنیادی در اراک و تهران فعالیت دارند و خدمات مشاوره و بررسی تخصصی بیماران را ارائه می‌دهند.
راه‌های ارتباطی با دکتر مهتاب بنیادی
| 📍 اراک: | 📍 تهران: |
| آدرس مطب اراک : خیابان خرم(شیرودی) ، جنب شهر کتاب ، ساختمان پزشکان ارغوان ، طبقه ۶ | آدرس مطب تهران : سعادت آباد، بلوار سرو غربی ، بین پاکنژاد و فرحزادی ، پلاک ۱۰۴ ، ساختمان پزشکان نگار ، طبقه ۴ ، واحد ۷۹ |
| چهارشنبه عصر ۱۸-۲۲ یک هفته در میان | شنبه دوشنبه چهارشنبه عصر ۱۸-۲۱ |
| ۰۹۰۵۲۶۶۱۳۵۵ | ۰۹۳۵۲۲۲۷۲۴۷ ، ۰۲۱-۲۲۰۹۷۸۹۹ |
پیگیری پس از پایان درمان سرطان سینه
پس از پایان درمان سرطان سینه، ویزیت‌های دوره‌ای برای بررسی وضعیت بیمار، ارزیابی عوارض دیررس، انجام معاینه و تصویربرداری‌های مورد نیاز ادامه پیدا می‌کند. زمان‌بندی این پیگیری‌ها برای همه افراد یکسان نیست و باید بر اساس شرایط هر بیمار و نظر پزشک تعیین شود؛ همچنین انجام آزمایش‌ها و تصویربرداری‌های مکرر بدون ضرورت پزشکی توصیه نمی‌شود.
برای تنظیم یک برنامه درمانی و پیگیری منسجم، بهتر است تمامی مدارک و سوابق پزشکی در اختیار تیم درمانی قرار گیرد. مراجعه به دکتر مهتاب بنیادی، جراح سینه برای بررسی شرایط و هماهنگی مراحل درمان می‌تواند به انتخاب مسیر مناسب و تصمیم‌گیری آگاهانه‌تر کمک کند.
سوالات متداول مربوط به سرطان سینه
خیر، بسیاری از توده‌ها خوش‌خیم مانند کیست یا فیبروآدنوم خوش خیم هستند. با این حال لمس توده به‌تنهایی نمی‌تواند ماهیت آن را مشخص کند پس معاینه، تصویربرداری و در صورت نیاز نمونه‌برداری برای تشخیص دقیق لازم است.
خیر، بسیاری از تومورها در ابتدا بدون درد هستند. درد پستان نیز اغلب علت‌های خوش‌خیم دارد اما درد مداوم یا درد همراه با توده، تغییر پوست، ترشح یا تورم باید بررسی پزشکی شود.
در افراد واجد شرایط، جراحی حفظ پستان همراه با پرتودرمانی می‌تواند از نظر کنترل موضعی و بقا گزینه‌ای موثر باشد. انتخاب روش به ویژگی‌های تومور، امکان دریافت پرتودرمانی و شرایط فردی وابسته است.
خیر، نیاز به شیمی‌درمانی بر اساس مرحله، درگیری غدد لنفاوی، درجه تومور، گیرنده‌های هورمونی، HER2 و گاهی آزمایش‌های تکمیلی تعیین می‌شود ولی برخی بیماران با جراحی، پرتودرمانی یا هورمون‌درمانی درمان می‌شوند.
پیشگیری کامل برای همه موارد ممکن نیست، زیرا سن، ژنتیک و برخی عوامل دیگر قابل تغییر نیستند همچنین سبک زندگی سالم، شناخت سابقه خانوادگی، مراجعه در صورت مشاهده علامت و انجام غربالگری متناسب با خطر به کاهش خطر و تشخیص زودتر کمک می‌کنند.
جمع‌بندی
سرطان سینه برای هر فرد شرایط متفاوتی دارد و انتخاب مسیر درمان به نوع تومور، مرحله بیماری و ویژگی‌های سلولی آن وابسته است. تکمیل درمان، رعایت برنامه پیگیری و توجه به تغییرات جدید، بخش مهمی از مراقبت‌های بعدی را تشکیل می‌دهد. بررسی دقیق پرونده پزشکی و دریافت نظر تخصصی از پزشکانی مانند دکتر مهتاب بنیادی می‌تواند به انتخاب آگاهانه‌تر گزینه‌های درمانی و ادامه مراقبت‌ها کمک کند.
